Totaal-voetbal

3 juli 1974, Het Westfalen Stadion in Dortmund; de wedstrijd Brazilië-Nederland bevestigt het einde van het oude” tijdperk en het begin van een nieuw”: na die wedstrijd was voetbal nooit meer hetzelfde.

Het Nederlandse systeem betekende een omwenteling. Het spelconcept bracht een hele generatie er toe nieuwe ideeën te ontwikkelen of om het gewoon na te volgen. Na die wedstrijd begon het moderne tijdperk van deze sport met een nieuwe tactiek gebaseerd op een alzijdige instelling van de spelers die de moderne tactische theorie waarmaken: het totale voetbal. Bij het totaalvoetbal gaat het om het gehele team, niet om de spelers als persoon, dit betekent dat de spelers hun rol voortdurend moeten aanpassen. Dat betekent dat een speler die, met de bal, zijn positie verlaat, op die positie onmiddellijk wordt vervangen door een andere. Spelers kunnen dus afhankelijk van de spelsituatie zowel aanvaller, verdediger als middenveldspeler zijn.

futbol totalny - schemat

Het Totaal-Voetbal” (Laranja Mecanica) is bedacht door Rinus Michels. Zijn bekendste uitspraak was: voetbal is oorlog” (de winnaar krijgt alles). Daardoor werd zijn bijnaam de Generaal”. Op de grote afscheidsreceptie, toen hij met pensioen ging, zong de bekende zangeres Lenny Kuhr een speciaal lied voor hem genaamd: de Generaal”.

Lenny Kuhr, de Troubadour (1969 op het Euro Vision Songfestifal).
Lenny Kuhr, de Generaal (1974 op de afscheidsreceptie).

Neeskens_vs_Brazil_1974Op die regenachtige avond op 3 juli pasten de Nederlandse spelers het totale voetbal toe. Het bestond uit druk uitoefenen, de bal rond spelen, wisselen van posities en uit elke richting op het hok van doelman Leao schieten. Ja, de Braziliaanse kampioenen waren er zeker van te zullen winnen, maar op die regenachtige avond hebben ze pijn geleden onder die Nederlandse orkaan en konden ze slechts tijdrekken.
Diagram: het doelpunt in 1974 gemaakt door Nederland tegen Brazilië.

Deze tactiek van Oranje eiste logischerwijs van de spelers dat ze gemakkelijk alle rollen speelden en dus moesten ze voldoen aan de hoogste technische- en fysieke eisen. De Nederlandse ploeg was in zeker opzicht als een groot orkest waar elke muzikant alle instrumenten kon bespelen, ze misten toen alleen nog het genie van een dirigent die in staat was om het juiste ritme aan te geven en zijn talent geheel in dienst stelde van het team. Nou ja, ze misten hem niet helemaal! Ze hadden immers Johan Cruyff (1947 – 2016) al.

Cruyff boisko

Johan Cruijff is één van die grote voetbal legendes die alle voetballiefhebbers zo goed kennen, met zijn rugnummer 14, zijn talent bij het dribbelen, het maken Soccer - Hollandvan doelpunten en zijn onvergetelijke persoonlijkheid tijdens het spel.
Net als veel geniën  had hij een heel rebels karakter en buiten het veld was dat niet altijd in zijn voordeel. Heel vaak trokken zijn uitlatingen de aandacht van de media die hem dan als arrogante geweldenaar afschilderden. Zo waren zijn beroemdste uitspraken de volgenden: Ik verwacht niet dat een dag zal komen waarop mensen, pratende over Cruijff, niet zullen weten over wie ze het hebben” en Alvorens een fout te maken, vermijd hem“, maar dat was slechts een karaktertrekje  van hem waar aan niet te zwaar getild moet worden. In Nederland werd een boek over zijn quotes geschreven en ondanks zijn slechte Nederlands, worden ze veel geciteerd op management opleidingen.

Totaal voetbal spelen is  zonder twijfel moeilijk elk voordeel heeft zijn nadeel”, maar als een team goed is wordt het voetballen heel eenvoudig, want zoals Cruijff ook wel zei: Het simpele voetbal is het mooiste, maar simpel voetballen is het moeilijkst”.

Carlo (Sicilië)

Foto: Wikipedia, www.fm-base.co.uk, www.whoateallthepies.tv

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *