Piosenki z polderu

Wskutek zalewu anglo-amerykańskiej komercji piosenki holenderskie przeżywają ciężki czas. Ale, jak wszędzie na świecie, rodzice uczą swoje dzieci piosenek, które pamietają z dzieciństwa.

Nauka piosenek przedszkolnych rozpoczyna się bardzo wcześnie. Poniżej zawarte są przykłady takich piosenek.

Rymowanki przedszkolne

‘k Zag twee beren broodjes smeren,       Twee emmertjes water halen,
Op een grote paddenstoel,                      Slaap kindje, slaap,
Dikkertje Dap,                                          Lief klein konijntje,
Er is er een jarig hoera, hoera,                Poesje mauw, kom eens gauw,
Alle eendjes zwemmen in het water,       De wielen van de bus,

Klap eens in je handjes,                          In de manenschijn,
Mijn grootvaders klok,                             Joepie joepie is gekomen,
Altijd is Kortjakje ziek,                              De kop van de kat is jarig,
In Holland staat een huis,                        Roodborstje tikt tegen ‘t raam,
In den Haag daar woont een graaf,         Zeg Roodkapje waar ga je hene? 

Alle eendjes zwemmen in het water,       De zevensprong,
Hansje pansje kevertje,                           In een groen, groen knollenland,
Klikspaan, boterspaan,                            Moriaantje zo zwart als roet,
Zo gaat de molen,                                    Schuitje varen, theetje drinken,
Drie kleine kleutertjes,                             Op een klein stationnetje …

Oze wieze woze,                                     Ik stond laatst voor een poppenkraam,
Hoedje van paper,                                   Papagaaitje leef je nog?
Vader Jacob,                                           Jan Huygen in de ton,
Berend Botje,                                          Schipper mag ik overvaren, ja of neen,
Zagen zagen, wiede wiede wagen,         Boer wat zeg je van mijn kippen,

Klikspaan, boterspaan,                            Het regent, het regent,
Daar zat een aapje op een stokje,          Heb je wel gehoord van de holle bolle wagen,
Hop Marjanneke,                                     Draai het wieletje nog eens rond,
Tussen Keulen en Parijs,                        Er zaten zeven kikkertjes,
Klein, klein kleutertje,                              Daar was laatst een meisje loos,

kinderliedjesZo gaat de molen

Po tych przedszkolnych rymowankach następują bardziej tradycyjne piosenki, jak piosenki zabawowe, turystyczne i kościelne. Najbardziej sławnymi przykładami są piosenki związane ze św. Mikołajem i kolędy. Uwaga – piosenki „mikołajowe” nie są śpiewane w kościołach!

Schoolsongs

Het zenuwen lied,                                     Opstaan, doorgaan,
Ruzie,                                                       Op reis,
Madiwodo,                                                Te laat,

Hinking songs

De Speeltuin,                                           Door de bossen en door de heide,
Kom mee naar buiten allemaal,               Vierdaagse lied,
Het is Meie,                                              Ik trek mijn wandelschoenen aan.
Een frisse ochtendwandeling,                  Hoort zegt het voort,

Kolędy

Oh kindeke klein,                                     Stille nacht, heilige nacht,
Licht in de nacht,                                     Oh denneboom,
Eeuwenlang geleden,                              Komt allen tezamen,
De herdertjes lagen bij nachte,                Eng’len zingen d’eer,
In de winternacht.                                    In de winternacht (Dam in Amsterdam).

Jij in jouw klein hoekje en ik in’t mijn,      Er is een kindeke geboren op aard,
Nu zijt wellecome jesu lieve heer,           Hoe leit dit kindeke hier in de kou,
Ere zij God, in de hoge,                          Midden in de winternacht,
Er is een kindeke geboren,                     Er ruist langs de wolken een lieflijke naam.
Kerstmedley.                                           In Bethlehems stal.

Następnym etapem jest śpiewanie pieśni dla ludzi dojrzałych, dzielących się na pieśni religijne i utwory świeckie. Od kiedy kościoły są wykorzystywane także jako sale koncertowe, istnieje ścisłe rozróżnienie pomiędzy tymi dwoma rodzajami. Pieśni religijne są wykonywane w świątyniach, a także w halach sportowych, ale pieśni świeckie rzadko można usłyszeć w kościele.

Pieśni kalwiński

Paarlen poorten.                                     Jeruzalem.
Oh, wat een dag.                                    Ga mij niet voorbij.
Er is een god die hoort.                          Zie ons wachten.
Zouden wij ook eenmaal komen.            Ik wil zingen.
Ik zie een poort wijd open staan.            Vrede.
Ere zij aan god de vader,

Grote god wij loven u,                              Glorieklokken,
Halleluja eeuwig dank,                             2.000 stemmen koor,
Daar ruist langs de wolken,                     Nader, mijn god, bij u,
Blijf met mij heer,                                     U zij de glorie,
Glazen stad,                                            Verdronken stad.

Holenderskie psalmy zostały omówione w osobno w: Niderlandzkie psalmy.

Pieśni bizantyjskie

I sing for You (Tebe pojem) Enschede). Christmas songs (Amersfoort).
Cosackchoir (Enschede).                        Maastrichter star (Maastricht).
Twelve robbers (Enschede).                   Twelve robbers (Maastricht).
Byzantine choir (Utrecht).                       Grant byzantine choir (Utrecht).
Ave Maria (War graves & Kerk).             Dancegroup Roesalka.

Piosenki świeckie

Merck toch hoe sterk nog.      →            Boerenkrijgslied (Afrikaans).
De zilvervloot.                         →            Eremars van de mariniers.
Waar de blanke top der duinen.             Brons groen eikenhout.
Op de grote stille heide.                         In ‘t groene dal.
In den Haag daar woont een graaf.       Komt vrienden in het rond.

W przypadku piosenek świeckich interpretacje mogą różnić się od oryginału i zawierać różne warianty bez traktowania tego jako świętokradztwo. Przykładem pieśń “Friends come round” znana również w wersji klasycznej i utwór „Piet Hein”, który stał się marszem. Stara pieśń wyzwoleńcza „Bergen op Zoom” ma siostrzaną wersję w formie pieśni wojennej Afrykanerów walczących z Anglikami w czasie wojny burskiej.

Muzyka klasyczna w lżejszym wykonaniu na koncertach pod gołym niebem cieszy się w Holandii wielką popularnością.

Lżejsza muzyka klasyczna

Concertgebouw orkest                         Concertgebouw orkest: komt vrienden in het rond
25 jaar André Rieu                               André Rieu (Maastricht)
Concert op de grachten 2002              Rotterdams filharmonisch
Musical de Jantjes                               Film de Jantjes (1934)
Musical Ciske de Rat                           Film Ciske de Rat

Muzyka klasyczna

Ten typ muzyki został omówiony w artykule Kompozytorzy.

Concertgebouw_zaal_orkest

Czasami utwór staje się specjalny dzięki nabraniu głębszego znaczenia. Południowoafrykańska piosenka “Sarie Marais”, nostalgiczny kawałek z okresu wojny burskiej, cieszyła się w Holandii wielką popularnością, ale była ze względów politycznych zakazana. Głębsze znaczenie zyskała po zaadaptowaniu jej przez żołnierzy innych formacji zbrojnych (szczególnie w czasie czterodniowych marszy w Nijmegen) i staniu się ich ukochanym utworem. Potem powróciła w wersji szkockiej z kobzami i ostatecznie, gdy politycy zobaczyli, jak wielkim cieszy się powodzeniem, zezwolono na jej śpiewanie.

my-sarie-marais-transvaal-02

Muzyka specjalna

Sarie Marais (Afrikaans)                      Sarie Marais (Nederlands, nieuw)
Sarie Marais (Nederlands, oud)           Sarie Marais (Indo-rock)
Sarie Marais (terugkeer)                      Sarie Marais (Engels)
Sarie Marais (Engels)                          Sarie Marais (Frans)
Sarie Marais (Jim Reeves)                  Sarie Marais (Duits)

Also other South African songs were very popular until the 60s such as:

Bobbejaan klim die berg                     Suikerbossie
Ou-Kraaltjies                                       Soen my on my boopie.

Todays songs:

Afrikanerhart (also farmers hearth)    Sing Afrikaner sing.
Present South-African Anthem.          Anthem of Transvaal.
Also Afrikaanders sing (sometimes) about the Netherlands.

I na koniec wybrane popularne przeboje z lat 60.

Lata 60.

Ik sta op wacht (in the army)               Wij zwaaien af (leaving the army)
Ik ben blij dat ik je niet vergeten ben   Ranja met een rietje
Hé kom aan                                         De boerendochter (Flemish)
Hutje in een bos                                  Blommenkinders
De nozem en de non                           Big city (Amsterdam)

Oh, Oh, den Haag                               Ben ik te min?
Testament of my youth                        Pastorale
Meester Prikkebeen                            Straatliedje
Sophietje                                             Café zonder bier (Flemish)
Zelfs je naam is mooi                          Over de muur

TorenDimitri-van-He-Kom

Han Tiggelaar

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *